Karta katalogowa 2346
Potoki, Kapliczka murow. - być może św. Jana Nepomucena
gmina: Lubycza Królewska, powiat: tomaszowski, województwo: lubelskie
rodzaj obiektu: kapliczka    istnieje: TAK   rok powstania: kon. XVIII
współrzędne geogr. 50.31308,23.53854      Zobacz na mapie
Obiekty w pobliżu: km    
 
 

Zrujnowana obecnie kapliczka we wsi Potoki, wzniesiona z kamienia wapiennego i cegły, posiadająca otwór drzwiowy i dwa wąskie otwory okienne. Prawdopodobnie pod wezwaniem św. Jana Nepomucena, lecz co do tego nie ma pewności. Obecnie zachowały się jedynie ściany, bez przykrycia dachowego oraz wewnątrz - nieposiadająca głowy figura Jana Nepomucena. Być może wcześniej była to kapliczka Matki Boskiej.
Kapliczka pochodzi z lat 70-80. XVIII wieku, prawdopodobnie fundacji rodziny Łosiów, którzy byli właścicielami osady. Obiekt wykazuje podobieństwo do kaplicy w Udryczach. Kaplica znajduje się tuż przy szosie, 3 kilometry od Zespołu Szkół w Lubyczy Królewskiej.
Jako ciekawostkę można dodać informację o otrzymaniu przez miejscowość Potoki praw miejskich, wzmiankowanych w 1763 roku. Było to najmniejsze miasto w województwie bełskim.

Jan Górak w swojej książce „Dawne cerkwie drewniane w województwie zamojskim” z 1984 roku sugeruje* że może być to figura z cmentarza przycerkiewnego w Teniatyskach (str. 19) "Na cmentarzu cerkiewnym zachowało się kilka nagrobków kamiennych i resztki rzeźby św. Jana Nepomucena".

Danuta Kawałko tak opisuje figurę św. Jana Nepomucena w Teniatyskach: "Nie zachowała się kamienna figura św. Jana Nepomucena, opisywana przez liczne źródła. Być może stała na istniejącym postumencie". Dotychczas żadne źródła nie potwierdzają, że pozostałości rzeźby z Potoków mają związek z rzeźbą z Teniatysk, co jednak nie jest wykluczone.

Na stronie internetowej -Apokryf Rusk- podano, że kapliczka została wzniesiona ku czci Matki Boskiej i na pamiątkę objawienia NMP nieopodal cudownego źródełka (jakiego, brak informacji). Takąż samą informację podaje M. Koper w swoim opracowaniu dotyczącym nazw miejscowych Gminy Lubycza Królewska: "Według miejscowej ludności w miejscu tym kilkaset lat temu objawiła się pewnej dziewczynce Najświętsza Bogurodzica. Matka Boska pokazała jej obficie bijące źródło".

Źródła:
P. Kondraciuk Kapliczki i krzyże przydrożne w pejzażu pogranicza. s. 47.
P. Kondraciuk „Roztoczański patron”. Kaplice i figury św. Jana Nepomucena w pejzażu kulturowym Roztocza.
M. Koper Gmina Lubycza Królewska. Pogranicze geograficzno-kulturowe. S.92
J. Górak. Dawne cerkwie drewniane w województwie zamojskim. str. 19
D. Kawałko. Cmentarze województwa zamojskiego. s. 126.
Mariusz Koper. Nazwy Miejscowe Gminy Lubycza Królewska. Historia-Osadnictwo-Język. Lubycza Królewska 2009. s. 80.

 

(1) 2010-08-18, Jola Dziubińska, Potoki, kapliczka z figurą bez głowy

(2) 2006-05-03, Leszek Jankiewicz, Potoki, kapliczka z figurą bez głowy

(3) 2012-04-03, evel, Potoki, kapliczka

(4) 2006-05-03, Leszek Jankiewicz, Potoki, kapliczka z figurą bez głowy

(5) 2012-04-03, evel, Potoki, kapliczka

(6) 2010-07-04, Leszek Jankiewicz, Potoki, kapliczka z figurą bez głowy

(7) 2022-02-13, Krzysztof Zdeb, Potoki, kapliczka